Nieuws

SOA-nieuws

De belangrijkste ontwikkelingen rond seksuele gezondheid in Nederland van de afgelopen maanden.

Augustus 2026

1 artikelen
Campagne

GGD Hollands Noorden waarschuwt: condoomgebruik daalt, soa’s nemen toe

De regionale GGD ziet het condoomgebruik afnemen en het aantal soa-diagnoses stijgen — dezelfde trend die het RIVM landelijk rapporteert. De dienst wijst jongeren op de gratis en anonieme Sense-spreekuren voor onder-25-jarigen in Alkmaar, Den Helder en Hoorn. Val je buiten de GGD-doelgroep, dan blijven de huisarts of een betrouwbare (thuis)testaanbieder de aangewezen route.

Bron: GGD Hollands Noorden (via Wieringer Nieuws)

Juli 2026

4 artikelen
Preventie

Apothekers verstrekten bijna 22.000 keer PrEP in de eerste helft van 2026

Stichting Farmaceutische Kengetallen meldt dat openbare apotheken PrEP in de eerste zes maanden van 2026 bijna 22.000 keer verstrekten — een verdere stijging. De recepten komen ongeveer half van GGD-artsen en voor 46% van huisartsen, maar 90% van de verstrekkingen loopt via slechts 10% van de apotheken. Wie PrEP gebruikt, hoort daarnaast regelmatig op hiv en andere soa’s te testen — de vraag naar laagdrempelige controles groeit dus mee.

Bron: SFK — stijging aantal PrEP-verstrekkingen

NLENعرUAOnderzoek

AIDS 2026 in Rio de Janeiro: langwerkende hiv-preventie domineert de agenda

Van 26 tot en met 31 juli komen onderzoekers, behandelaars en gemeenschappen in Rio de Janeiro (en online) samen voor het 26e internationale aidscongres. Langwerkende preventie staat centraal — zoals de halfjaarlijkse lenacapavir-injectie — naast onderzoek naar behandeling en genezing. Voor Nederland blijft de vraag of en wanneer de preventie-injectie vergoed wordt; tot die tijd is de dagelijkse PrEP-pil hier de standaard.

Bron: IAS — AIDS 2026

Behandeling

Mpox-richtlijn herzien: meer houvast voor behandeling en pijnbestrijding

De multidisciplinaire soa-richtlijn kreeg eind juni een herziene mpox-module en op 2 juli is ook de LCI-richtlijn bijgewerkt. Nieuw zijn submodules over behandeling, pijnbestrijding en follow-up — bij mpox draait de zorg vooral om het verlichten van (soms hevige) pijn en het behandelen van complicaties. Vaccinatie blijft voor risicogroepen beschikbaar via de GGD.

Bron: RIVM — LCI-richtlijn Mpox

Beleid

Rutgers en Aidsfonds – Soa Aids Nederland fuseren tot één organisatie voor seksuele gezondheid

Kenniscentrum Rutgers en Aidsfonds – Soa Aids Nederland zijn per 1 juli bestuurlijk gefuseerd; de juridische fusie volgt op 1 januari 2027. Onder collegiaal bestuur van Marieke van der Plas en Mark Vermeulen ontstaat één loket voor kennis, voorlichting en beleid rond seksuele gezondheid. De organisaties willen zo desinformatie en gezondheidsverschillen beter aanpakken en jongeren en kwetsbare groepen beter bereiken.

Bron: Aidsfonds — fusiebericht

Juni 2026

4 artikelen
Onderzoek

RIVM-jaarrapport: minder SOA-consulten in 2025, maar gonorroe en syfilis blijven stijgen

Het RIVM telde in 2025 146.982 consulten bij de Centra Seksuele Gezondheid — 8% minder dan in 2024 en voor het eerst onder het niveau van vóór corona. Tegelijk steeg het aantal diagnoses: gonorroe +2,5%, syfilis +7,2% en hiv +6%, en liep het vindpercentage op naar 17%. Minder testen, méér vinden dus. Soa Aids Nederland noemt de combinatie zorgelijk en pleit voor laagdrempeliger testen via GGD, huisarts of een betrouwbare aanbieder.

Bron: RIVM — SOA-jaarrapport 2025

Behandeling

Primeur die niemand wilde: eerste ceftriaxon-resistente gonorroe in Nederland

In het RIVM-jaarrapport over 2025 staat een verontrustende primeur: voor het eerst is in Nederland een gonorroe-infectie gevonden die resistent is tegen ceftriaxon, het eerstekeus-antibioticum dat als injectie wordt gegeven. De patiënt kon uiteindelijk wel succesvol worden behandeld. Wereldwijd duiken zulke stammen vaker op; snel testen bij klachten en het volledig afmaken van de behandeling worden daarmee nóg belangrijker.

Bron: RIVM — SOA-jaarrapport 2025

Preventie

Tot 30% van PrEP-gebruikers valt uit de zorg — maatwerk loont

Soa Aids Nederland laat aan de hand van een casus zien hoe flexibele, persoonsgerichte PrEP-zorg kwetsbare gebruikers binnenboord houdt. Tot 30% van de PrEP-gebruikers in Nederland valt uit de zorg, terwijl PrEP alleen goed beschermt zolang begeleiding en controles doorlopen. De les voor zorgverleners: soms is afwijken van het protocol — een belconsult, een flexibel controlemoment — effectiever dan de standaardroute.

Bron: Soa Aids Nederland — maatwerk bij PrEP

Campagne

AI-chatbot SAM live op Sense.info: betrouwbare seksinfo voor jongeren

Begin juni ging SAM live, de AI-assistent van Sense.info. SAM ondersteunt jongeren bij de start van een nieuwe (seks)relatie en verwijst door naar betrouwbare informatie over soa’s, condoomgebruik en testen. De chatbot is bewust taakgericht gebouwd — geen vrije AI zoals ChatGPT — zodat de antwoorden betrouwbaar blijven. De eerste versie richt zich op heterojongeren en condoomgebruik.

Bron: Soa Aids Nederland — eHealth

Mei 2026

7 artikelen
Onderzoek

Jonge mannen: vaker onbeschermde seks, veel minder vaak een SOA-test

Soa Aids Nederland wijst op CBS-cijfers: 14% van de mannen rond de twintig had het afgelopen jaar onbeschermde seks met een losse partner, tegen 8% van de vrouwen — maar slechts 6% van de jonge mannen liet zich testen, tegenover 13% van de vrouwen. De combinatie van onbeschermde seks en weinig testen noemt de organisatie zorgwekkend en pleit voor gerichte condoompromotie en laagdrempelig testen via huisarts, GGD of een betrouwbare aanbieder.

Bron: Soa Aids Nederland — jonge mannen

Onderzoek

ECDC publiceert STI-jaarrapporten 2026: gonorroe en syfilis blijven Europabreed stijgen

ECDC bracht op 21 mei de jaarrapporten uit voor gonorroe, syfilis, congenitale syfilis en lymphogranuloma venereum. De cijfers bevestigen wat de Nederlandse CSG’s al zien: een aanhoudende stijging, met name onder MSM. Soa Aids Nederland herhaalt het advies: bij twijfel testen via GGD, huisarts of een gecertificeerde aanbieder.

Bron: ECDC — sexually transmitted infections

Campagne

Sense Doedag 2026 in Utrecht: jongerenseksgezondheid centraal

Honderden professionals uit het Sense-netwerk komen vandaag in Utrecht bijeen om de aanpak voor onder-25-jarigen te bespreken: chat-bereik, anonimiteit en de uitbreiding van consulten voor trans- en non-binaire jongeren.

Bron: Sense.info

Preventie

RIVM zet HPV-inhaalcampagne voort: extra cohorten uitgenodigd najaar 2026

Het RIVM nodigt extra cohorten uit voor een HPV-inhaalvaccinatie met het 9-valente vaccin. Het Rijksvaccinatieprogramma gebruikt sinds 2022 Gardasil 9; de inhaalronde richt zich op groepen die eerder nog niet (volledig) gevaccineerd zijn.

Bron: RIVM — HPV programme expansion

April 2026

6 artikelen
Beleid

PrEP via de GGD: aanhoudende vraag, regionaal verschillende wachttijden

Sinds de structurele bekostiging van de PrEP-regeling bij GGD-spreekuren loopt het aantal gebruikers verder op. Wachttijden voor een eerste consult verschillen sterk per regio; Soa Aids Nederland adviseert om bij langere wachttijden tijdelijk een private aanbieder te overwegen.

Bron: Soa Aids Nederland — PrEP

Onderzoek

RIVM-jaarcijfers 2025: aanhoudende stijging van syfilis op CSG’s

In het RIVM-jaarrapport over 2025 stijgt het aantal syfilisdiagnoses opnieuw. Soa Aids Nederland legt de stijging onder andere uit als gevolg van beperkte GGD-consultcapaciteit en pleit voor extra investering.

Bron: RIVM — more gonorrhoea, syphilis and chlamydia at Dutch STI clinics

Behandeling

Hepatitis B-test standaard in CSG-pakket voor MSM

Mannen die seks hebben met mannen krijgen vanaf april standaard ook een hepatitis B-test op het Centrum Seksuele Gezondheid, in lijn met de geactualiseerde RIVM-richtlijn.

Bron: GGD Amsterdam — STI test

Onderzoek

Thuistesten in opmars: stijgende vraag tegen achtergrond van GGD-wachttijden

Door aanhoudende wachttijden bij GGD-spreekuren grijpen meer mensen naar SOA-thuistesten. Soa Aids Nederland adviseert om alleen aanbieders te kiezen die met een ISO-gecertificeerd lab werken en raadt aan om bij een positieve uitslag altijd via huisarts of GGD te bevestigen.

Bron: Soa Aids Nederland — SOA-test

Keuzehulp